یکشنبه, ۰۴ بهمن ۱۳۹۴ ۱۱:۱۱ ۱۱۴
طبقه بندی: دبیرخانه
چچ
شوراهای اجتماعی محلات و آینده پیش رو

شوراهای اجتماعی محلات و آینده پیش رو

سرآغاز فعالیت شوراهای اجتماعی محلات مشهد 6ماهه دوم هزار و سیصد ونود است و اکنون تجربه ی 20 ماهه ای را پشت سر گذاشته است.نگاهی به قوت ها و ضعف های راه پیموده شده و درنگی بر حال ، گذشته وآینده ی شوراها بسیار ضروری است.به خصوص نگاه آسیب شناسانه به نهال و نهاد نوپای شوراها در این مقطع زمانی از اهمیتی دو چندان برخوردار است.

1- سرآغاز فعالیت شوراهای اجتماعی محلات مشهد 6ماهه دوم هزار و سیصد ونود است و اکنون تجربه ی 20 ماهه ای را پشت سر گذاشته است.نگاهی به قوت ها و ضعف های راه پیموده شده و درنگی بر حال ، گذشته وآینده ی شوراها بسیار ضروری است.به خصوص نگاه آسیب شناسانه به نهال و نهاد نوپای شوراها در این مقطع زمانی از اهمیتی دو چندان برخوردار است.

2-از نقاط قوت شوراها ، تشکیل شورای اجتماعی محله است.ضرورت حضور اقشار مختلف مردمی و نهادهای خدماتی در تصمیم گیری ها و تصمیم سازی ها ، اطلاع رسانی فعالیت های شهرداری به گروه های مرجع ، تبادل افکار ، تعامل اجتماعی ، ایجاد فضای گفت و گو بین گروه های مردمی محله ای با مسوولین نهادهای خدماتی در محله ، احترام و تکریم مردم ، انتقال مشکلات محله ای ، افزایش نظارت همگانی بر عملکرد نهاد شهرداری ، حذف بروکراسی های اداری در انتقال مشکلات مردم به مسوولین ذی ربط ، درک متقابل وتفاهم مشترک در خصوص مسائل و مشکلات مردم محله ، نزدیک تر شدن نهادشهرداری به اقشار مختلف مردمی ، تعامل مردم محله با همدیگر ،شناسایی فرصت ها وظرفیت های محله ، تبادل نظر در نقاط ضعف و مشکلات محله و ...را می توان از نقاط قوت تشکیل شوراهای اجتماعی محلات مشهد دانست.

3-از طرفی عضویت نهادها و اشخاص موثر محله مانند مسجد ، مدرسه ، بانوان خانه دار ، مرکز بهداشت ، فرهیخته ، جوان ، تشکل های مردمی ، شهرداری ، کلانتری ، دادگستری ، مجتمع های مسکونی محله ، کسبه ، پیشکسوت محله و ... فرصت بزرگی است تا بتوان نظرها ، پیشنهادها و انتقادهای مردم را نسبت به نیازها و درخواست های مردم محله طبقه بندی کرد.اعضای شوراها به مثابه ی شبکه ی مردمی محله ای هستند که در کوچکترین واحد جغرافیایی شهر یعنی محله با مردم رفت و آمد دارند و نشست وبرخاست می کنند ؛ بنابراین نظر آنان بخشی از افکار عمومی محله و شهر است.این ظرفیت مردمی بزرگ را تنها نهادهایی درک می کنند که در ارائه ی خدمات، رضایتمندی مردم را از اصول اساسی و اهداف متعالی سازمانشان تعریف و تبیین نموده اند.

4- ایجاد ظرفیت مردمی و به خصوص اقبال آن از طرف نهادهای مردمی ، عمومی و دولتی به آسانی به دست نمی آید.مردم هر جا احساس کنند سازمان ها و نهادها در ارتباط گیری با آنان خالصا و مخلصا قصدو نیت شان خدمت رسانی بهتر و حل مشکلات مردم است ، همه ی ظرفیت هایشان را برای تحقق اهداف سازمان ها و نهادها به کار می گیرند.علاقمندی اقشار مختلف مردمی به ادامه ی عضویت در شوراها (از سال 90 تا کنون) - جدای از برخی انصراف ها و تمایل نداشتن به ادامه عضویت که درصد ناچیزی از کل اعضاست - یک فرصت اجتماعی برای نهادها و سازمان هاست.از طرفی فرصت مناسب برای مردم محله به شمار می آید تا بی واسطه با مسوولان و مدیران شهر گفت و گو کنند.اگر چنین رخدادی در محله ریشه دار شود هم اعتماد اجتماعی افزایش می یابد و هم مشکلات محله در کوتاهترین زمان حل خواهد شد.

5- در واقعیت ، شوراها هر چه نقاط قوت دارد ؛ به نام مردم است.حضور مردم به شوراها معنا داده است.هر چه قدر نگاه های سازمانی مردم محور باشند ولی مردم اعتماد نکنند و همراهی نداشته باشند ، سازمان ها ونهادها با مشکلات عدیده ای در ارائه خدمات و ارتباط با مردم مواجه می شوند.بنابراین بزرگترین نقطه قوت شوراهای اجتماعی عضویت داوطلبانه بدون چشم داشت مادی و صرفا بر اساس مسوولیت پذیری، تعهد اجتماعی و باورهای عمیق دینی و دلسوزانه ایست که تا کنون شوراها را سرپا نگه داشته است.

6- اما درنگ ها و نگاهی به نقاط ضعف ها به معنای نادیده انگاشتن تلاش های سازمانی یا مجریان نیست.ایستادن در میانه راه به معنای توقف نیست ، بلکه به معنای نگاه عمیق به راه پیموده شده و رصد قله های پیش روست. نگاه اداری وکارمندی به جلب مشارکت مردمی، تبدیل فرصت حضور مردم در تصمیم گیری ها به تهدید با بهانه کارشناس نبودن عامه مردم ، مشارکتی نبودن ساختار نهادها و سازمان ها ، وابسته بودن اعتبارات عمومی به نفت ، پاسخگو نبودن ساختاری سازمان ها و نهادها به مردم ، مستندنشدن تجربیات مشارکت های بومی اسلامی وایرانی ، واگرا بودن سازمان های خدماتی به جای همگرایی ، درآمد محور بودن نهادهای عمومی با هر ابزار وشگردی ، نادیده گرفتن ظرفیت های مردمی در کاهش ناهنجاری های فرهنگی و اجتماعی ، دخالت تضعیف گرایانه نهادها وسازمان ها در کارهای مردمی ، ضعف آموزش عمومی و مردمی در تعهدپذیری ، مسوولیت اجتماعی و مشارکت اجتماعی ، نگاه مطالبه ای مردم به سازمان ها و نهادها در حل مشکلات اجتماعی ، فرهنگ و سازه های وارداتی شهرسازی و تقلید صددرصد غربی ، از بین رفتن بخشی از ساختارهای اجتماعی در مواجه نفوذ فرهنگ بیگانه وغربی ، رواج بی تفاوتی در زندگی شهری ، از بین رفتن محله در زندگی شهری و به تبع آن نابود شدن فرهنگ محله ای در کشاکش صنعتی شدن شهرهای بزرگ مقاومت ذهنی دست اندرکاران در برابر تغییرات سازمانی و ... را می توان از چالش های پیش رو شوراهای اجتماعی محلات دانست.

7- آگاهی نداشتن اکثریت اعضای شوراها از فرهنگ واصول مشارکت اجتماعی و به تبع آن سردرگمی در اهداف ، آگاه نبودن و باورنداشتن اعضا نسبت به توانمندی ها و ظرفیت های مردم محله ، انتظار نتایج بزرگ از شوراها در کوتاه مدت ، کم آگاهی اعضا از نقش آفرینی خود در گروه ، نیازبه ممارست بیشتر در کار گروهی و جمعی را می توان از چالش های اختصاصی یا نقاط ضعف شوراهای اجتماعی محلات دانست.

8- شوراهای اجتماعی محلات به واسطه ی حضور مردم ، دوران خوبی را پشت سر گذاشته اند ، اما حفظ این خوبی ها و سازوکار ادامه ی آن را باید در تغییر نگاه بدانیم.تغییر تفکر واصلاح افکار ، نیازمند زمان و تجربیات بیشتری است اما اولویت فوری همه ما نیز هست.باور کنیم که ید الله مع الجماعه.

9- محله ها انسان های متعهد بزرگی را در خود جای داده است.بیشتر آن ها هم اکنون با شوق گشایش مشکلات مردم به عضویت شوراها دل سپرده اند و معتقدند:

باور کنید نیست مقام فراتری / از بهر آن که درد دلی را دوا کند

از خود گذشته ای که علی رغم درد خویش / انسان پر غمی به شعف آشنا کند

الحق فرشته ای است مقرب به ذات حق / دور از ریا و مکر که آن پارسا کند

ما زیر بار گفته ناحق نمی رویم / بی منطق ارکه بند ز بندم جدا کند

ما مرده محبت و دلهای صادقیم / این لطف گر که دید کسی جان فدا کند

صد ها فرشته بوسه بر آن دست می زنند / کز کار خلق یک گره بسته وا کند

نویسنده: مهدی ابراهیمی
نوع: